İnsanın İki Yüzü
İnsanın İki Yüzü!
Ünlü İtalyan Ressam Leonardo da Vinci’yi duymayanınız yoktur. Mona Lisa, Tebşir, Aziz Anna, Kayalıklar Bâkiresi gibi tabloların sahibi olan ressam, aynı zamanda resimlerini uzun yıllara varan bir sürede tamamlamasıyla da meşhurdur.
Hıristiyanlık inancına göre Hz. Îsa’nın havarileriyle yediği son akşam yemeğini tasvir eden ünlü “Son Akşam Yemeği” tablosu da, belli aralıklar verilmek suretiyle yıllarca süren bir çalışmanın sonucudur. Bu tabloya dair anlatılan bir öykü vardır ki, gerçekten ilgi çekicidir:
Ressamlıkta model kullanmaya çok önem veren Vinci, uzunca bir süre Hz. Îsa portresine uygun birini arar. Nihayet bir gün kilise korosunda ilâhi okuyan bir genci görür ki, Vinci’ye göre gencin yüzünden âdetâ “günahsızlık, mâsumiyet, dürüstlük, saflık, itaat ve bağlılık” akmaktadır. Nitekim Hz. Îsa’nın resmi çizilir. Ardından diğer havariler derken uzun yıllar geçer ve nihayet sıra 12 havariden Hz. Îsa’ya ihânet eden Yahuda’yı çizmeye geldiğinde, yine resme uygun birini aramaya başlar Vinci.
Bir türlü gördüğü yüzlerden tatmin olmaz. Uzunca süren bir araştırmanın sonucunda, bir gün sokakta aşırı derecede içtiği için sızmış, saçı sakalı birbirine karışmış bir ayyaşa rastlar. Vinci’ye göre adamın suratından “günah, bencillik, isyan, kirlilik ve ihanet” akmaktadır âdetâ. Belli bir ücret karşılığında adamla anlaşır ve onu atölyesine getirerek “Yahuda” çiziminde model olarak kullanmaya başlar.
Bir gün adama “Nasıl, çalışmamdan memnun musunuz? Umarım sizi sıkmıyorumdur” türünden bir şeyler söyler. Adamcağız; “Ne münasebet! Kaldı ki ben seninle çalışmaya alışkınım. Yıllar önce de buraya gelip sana modellik yapmıştım” der. Vinci şaşırır ve adamın yüzüne daha bir dikkatle bakınca âdetâ donup kalır. Zira neredeyse tanınmaz hale gelen bu adam Vinci’ye, Hz. Îsa resmi için modellik yapan kilise korosundaki gencin ta kendisidir!
Belli ki yıllar içinde birçok darbeler yemiş, sergüzeştler yaşamış ve hayatın acımasız yüzüne mağlup olmuştur. Bu mağlubiyetin sonucudur ki, yorgunluk izleri sadece kalbine değil çehresine de iri harflerle aksederek biyolojik yaşı aslında gencecik olan takvim yaşına meydan okur hâle gelmiştir. Ayrıca şunu da anlıyoruz ki iyilik de kötülük de aynı çehrede gizlidir. Hangisini beslerseniz ortaya çıkacak olan da odur. Meleği de şeytanı da uzaklarda veya gaiplerde aramayın lütfen!