Çatıdaki Tehlike; Güneşle Sıcak Su Üreten Panel ve Depolar!
Güneş enerjisi ile sıcak su elde etmenin en kolay yolu, sıcak su panelleri ile oluyor. Sıcak suyu bedava kullanmak, banyodan, çamaşır makinasının sıcak su ihtiyacına kadar çok alanda ihtiyacı karşılıyor. Ancak depremlerde de binaların statik dengesine en olumsuz etki eden "beklenmedik yük hesabı" olarak karşımıza çıkıyor.
| Tank ve paneller yıkımın boyutunu artırıyor: Çatıların yükü ağır |
Antalya İnşaat Mühendisleri Odası Başkanı Mehmet Soner Akdoğan, depremde bina çatılarında montajlanan su tankı ve güneş panellerinin tehlikeye yol açtığını söyledi. Akdoğan, “Türkiye’nin genel problemlerinden birisi çatılardaki güneş paneli ve su tankları. Hesaplamaları yapılmadan bilinçsizce çatılara monte edilen teçhizatlar, olası bir depremde binanın mukavemetine etki edecektir” dedi.
Binaların üzerine bina statiği dışında montelenen su tankerleri ve güneş panelleri binaya 10 tona yakın ağırlık yüklüyor. Bu ağırlık deprem anında yıkım olasılığını artırıyor.
Deprem bölgesindeki şehirlerin tamam yılın yaklaşık 300 günü güneş görüyor. Bu nedenle birçok evin, binanın çatısında güneş paneli ve su tankı bulunuyor. Uzmanlar bu panel ve tankların bina statiği doğrultusunda planlı bir şekilde yerleştirilmesi gerektiğinin altını çiziyor. Bunların plan dışı yerleştirilmesi durumunda deprem gibi bir afette yıkımın artacağı belirtiliyor.
Tank yarım ton
Türkiye’nin genel problemlerinden birisinin çatılardaki panel ve tanklar olduğuna dikkati çeken Akdoğan, “Projeler yapılırken TS 498’de belirtiline yükler alınır. İşi bilen kişiler ekstradan çatıya gelebilecek ilave yükleri gözeterek bunları projelendirirler. Bugün su tankları konuyor. Tank başına 500 kiloya kadar bir ekstra ağırlık geliyor binaya” dedi.
Denetim şart
Güneş panellerinin ve su tanklarının bina üzerine yerleştirilmesi konusunda bir denetimin olmadığını söyleyen Başkan Akdoğan, “Bu tamamen sanayi ustasının inisiyatifinde ve denetiminde, onların usta maharetiyle yapmış olduğu imaretler oluyor. Bunların yüksekliği, yayılacağı alan ve binaya ne şekilde konuşlandırıldığı mutlaka denetim altına alınmalı. Hesaplamalar doğru yapılırsa risk oluşmaz. Tecrübeli mühendisler yapı statiğinde bunları her zaman dikkate alırlar” ifadelerini kullandı.
Yıkımı artırıyor
Deprem anında panellerin yerinden kopabileceğini ve bina yıkılmasa bile can kaybına yol açabileceğine dikkat çeken Akdoğan, “Bu anlamda bunun bir denetime tabi tutulması lazım. Paneller ve tanklar tamamen teknik insanlar tarafından kontrol edilerek, onayı verilerek oralara monte edilmeli. Bunlar deprem anında zararı da artırıyor” şeklinde konuştu.
Binaya 10 ton yük biniyor
Tankların ve panellerin çatıya bilinçsizce montajlandığına dikkat çeken uzmanlar montaj sırasında çatı izolasyonlarına zarar verildiğini belirtiyor. 7 katlı bir bina ele alındığında her katta 2 daire var ise toplam 14 daire yapar. Her katın bir güneş enerjili su ısıtma sistemi var olduğunu düşünülüyor. Bu 14 ayrı güneş paneli anlamına geliyor. Su tanklarının dolu ağırlığı 500 kilogramdan hesaplanırsa, çatıda harici 7 ton yük var demek. Tesisatın çelik direkleri, güneş panellerinin ağırlığı da hesaba katıldığında binaya ekstra 10 tona yakın yük biniyor.
İnşaat Mühendisi Murat TÜRK;
"Sıkıntı proje dışı kullanımlarının statik ve betonarme projelerine uygunluğunun tahkik edilmeden mülk sahipleri tarafından bir izine vede projeye bağlı olmadan keyfi uygulamalarından kaynaklanmakta Avrupa’da ne evinin içinde ne dışında yapılacak tadilatlar belediyeden izin alınıp proje yapılmadan kontrolsüz yapılamamaktadır. Çünkü orda bu işleri yapacak kaçak firma yada şahıs bulamazsın herşey devlet kontrolünde gerçekleşmek zorundadır."
Türk, Bu yük binalar için olumsuz karşılandı
"Bu yaşadığımız depremden sonra çatılardaki bu yük binalar için olumsuz karşılandı bizim site dahil apartmanların çoğunda sökülme yoluna gidildi.Aslında binanın statiğini ve taşıyıcı sistemini çok zorlamayacak bir yük kaldıki her daire sahibide zaten yaptırmıyor.Fakat depoları büyük olan enerjilerin depo kısmı depremde panellerden ayrılıp araçların üzerine düşünce tehlike daha iyi anlaşıldı vede bu sistemlerin tahliyesi uygun görüldü."